Ga naar de inhoud

De straten van Rotterdam #2: De Savornin Lohmanlaan

De komende maanden vertelt Vincent Cardinaal om de week op donderdag het ‘verhaal van een straat’, met beeld van fotograaf Menno Bouma. De straten van Rotterdam vormen niet alleen letterlijk de stad, ook figuurlijk zijn zij een raster waarin verleden, heden en misschien zelfs toekomst samenkomen. Vandaag deel twee: De Savornin Lohmanlaan.

De Savornin Lohmanlaan, officiële straatnaam van de gemeente Rotterdam bij beslissing van B&W sinds 19 april 1932
De Savornin Lohmanlaan, officiële straatnaam van de gemeente Rotterdam bij beslissing van B&W sinds 19 april 1932

Het moet wel één van de meest voorkomende straatnamen in Nederland zijn: De Savornin Lohman. Tientallen gemeenten in ons land beschikken over straten, lanen, pleinen of anders wel kerken, gebouwen en scholen die vernoemd zijn naar hem of één van zijn vele metgezellen. Want hoe verschillend de afzonderlijke straten en lanen per gemeente ook zullen zijn: in de buurt zul je zeer waarschijnlijk namen als Abraham Kuyper, Groen van Prinsterer, Heemskerk en Troelstra aantreffen. Het zijn ouderwetse Staatsliedenbuurten die in het vooroorlogse Nederland overal en nergens werden geïnstalleerd.
Maar wie was De Savornin Lohman precies? Het was ooit een quizvraag in het onvolprezen ‘Met het mes op tafel’. De kandidaten moesten het antwoord op de vraag van presentator Joost Prinsen allen schuldig blijven. Knoop het dus voor eens en altijd in de oren: Alexander de Savornin Lohman (1837-1924) was een politicus die in 1890 een jaar minister van Binnenlandse Zaken was en als belangrijkste voorman van de toenmalige CHU gezien wordt. Een politieke partij die we nu kennen als het CDA.
Wie in deze tijd door de Savornin Lohmanlaan loopt in Rotterdam-Noord ziet een buurtje aan zich voorbij trekken dat misschien beter hernoemd kan worden tot Paul Rosenmöllerlaan. Op een rustige maandagmorgen trof de schrijver van dit stuk een bende uitgelaten kinderen waarvan twee exemplaren nageroepen werden als Daan en Rosa, telde zeven bakfietsen, zes Kronans en meer dan twintig fietskratjes en zag een relaxte dertiger met een vers croissantje al lopende een dubbelgevouwen exemplaar van de Volkskrant lezen. Om met de dubieuze reclamecampagne van die krant te spreken: ‘goed volk’ woont in de Savornin Lohmanlaan.
Wat verder opvalt, is de wonderlijke vorm waarin de straat loopt. Of je nu vanaf de Bergselaan of de Gordelweg komt: eerst is er een enkelvoudige entree, waarna de straat wordt opengereten door een T-vormig perk dat grofweg driekwart van de lengte van de straat beslaat. Hier vinden we een basketbalpleintje, een speeltuin en een in perfecte staat verkerend kunstgrasveldje met mooie doelen. Opgroeien in De Savornin Lohmanlaan lijkt op het eerste gezicht geen straf. Rondom het perk staan uit bruin baksteen opgetrokken huizen die niet zo gek veel jonger zijn dan het parallel lopende Hofbogentracé. Aan het begin van het perk aan de kant van de Bergselaan vind je een pergola waaronder jongeren in de avonduren graag eindeloos blikjes Red Bull drinken. Die ze vervolgens netjes in de prullenbak gooien.
Veel nieuwe De Savornin Lohmanlanen of -straten komen er niet meer bij in Nederland. Daarom volgt nu een oproep: koester toch de klassieke naambuurten. Staatslieden, zeevaarders, verzetshelden, kunstschilders uit de Gouden Eeuw of een lekker ouderwetse Indische buurt. Ze worden bedreigd door de sloophamer om vervolgens terug te keren als Vierkant, Panfluit, Dildo of Brandblusser of nog ergere dingen als Laan van het Magisch-Realisme – die laatste loopt door Nesselande en er kan veel over gezegd worden maar niet dat het ook maar in de verste verte iets van doen heeft met de kunststroming. Houd de herinnering levend aan de mensen en stromingen die Nederland vormgaven en in de zuilen verankerden, die de universiteiten hebben gesticht waar nog altijd mensen hun bul behalen. Of hun invloed nu uiteindelijk goed of slecht is geweest doet er niet toe: hun gezamenlijke geschiedenis vormt het fundament waarop Nederland gebouwd is.

Gerelateerde inhoud

Wil je dit soort artikelen blijven lezen?

Vers Beton kan niet bestaan zonder haar leden. Lees onbeperkt artikelen op Vers Beton voor € 7,50 per maand, de eerste maand is gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • De straten van Rotterdam #9: Linatebaan

    • De Straten van Rotterdam

    Voor het laatste deel van de serie ‘De straten van Rotterdam’ kijkt schrijver Vincent Cardinaal terug op de serie en neemt hij de lezer mee naar de meest recente straatnaam van de stad: de Linatebaan, bij Zestienhoven.

  • De straten van Rotterdam #8: 2e Reserveboezemstraat

    • De Straten van Rotterdam

    Vincent Cardinaal vertelt het ‘verhaal van een straat’. Voor deel acht gaan we terug in de tijd, naar de inmiddels verdwenen 2e Reserveboezemstraat in Crooswijk.

  • De straten van Rotterdam #7: Courzandseweg

    • De Straten van Rotterdam

    Vincent Cardinaal vertelt iedere twee weken ‘het verhaal van een straat’, met beeld van fotograaf Menno Bouma. Voor deel zeven reizen we af naar de volstrekt unieke Heijplaat: Courzandseweg.

  • Alle artikelen

De agenda die je aan het denken zet

  • Is Rotterdam nog een architectuurstad? De glorieuze wederopbouw, waarmee de stad zich graag op de borst klopt, ligt inmiddels ver achter ons. Wordt Manhattan aan de Maas ook tegenwoordig nieuw leven ingeblazen door gedurfde bouwprojecten of is er een staketsel van marketingslogans nodig om de reputatie van de stad hoog te houden? Kom naar het debat van Vers Beton tijdens de Architectuurmaand!

    Venue: Henketpaviljoen Boijmans
    Datum:
  • Tijdens deze publieke bijeenkomst wordt onder leiding van moderator Ferrie Weeda uitgebreid stil gestaan bij de 10 actiepunten en gaan publiek en experts in gesprek over aanscherping en concretisering van de actieagenda.

    Venue: Henket-paviljoen (Ingang via het Melkkoppad)
    Datum:
  • Op 22 juni 2024 openen gevestigde ontwerp- en architectenbureaus in Rotterdam hun deuren tijdens de jaarlijkse Open Bureaudag. Deze dag is een perfect moment om kennis te maken met architecten, meer te leren over de achtergrond en werkwijze van de verschillende bureaus en elkaar te ontmoeten.

    Venue: bureaus verspreid door Rotterdam
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam

  • As our Rotterdam team expands, we are looking for an experienced PR and Communication professional who can help us communicate our mission and results to clients, stakeholders, and the public. You will create overall branding and editorial for reports and publications, manage our social media channels, and create written and visual content for press releases, newsletters, and website updates, amongst others. Furthermore, you assist with graphic design, lead event participation, and seek press opportunities to promote our projects.

  • De Academie voor Bouwkunsten is op zoek naar een Opleidingscoördinator Stedenbouw (0,4-0,6 fte) die het team van vaste coördinatoren vanaf september 2024 komt versterken.

  • Stichting het Park in Rotterdam onderhoudt het Park met hoge kwaliteit met een team hoveniers. Vanuit het Parkpaviljoen maken we een cultureel en educatief programma op het snijvlak van cultuur en natuur met onder andere exposities, poëzie, muziek, lezingen en wandelingen. Het programma en hoveniers team opereert vanuit het Parkpaviljoen in het Park. Het doel van de stichting is om alle bewoners en bezoekers van Rotterdam te verwelkomen en te laten genieten van deze prachtige plek. 

  • Bekijk alle vacatures