Ga naar de inhoud

De Nieuwe Democratie begint in de Gebiedscommissies

In al het rituele en soms kluchtige politieke geweld rondom de gemeenteraadsverkiezingen, hobbelt de aandacht voor de verkiezingen voor de gebiedscommissies, de erflaters van de deelgemeenten, er een beetje achteraan. Ten onrechte, want daar zou weleens de broodnodige democratische vernieuwing kunnen plaatsvinden, denkt Robbert de Vrieze van WIJ Delfshaven.

WIJ Delfshaven
WIJ Delfshaven

We maken een historische bestuurlijke systeemwijziging mee: voor het eerst kunnen ook niet-politieke partijen mee doen aan de verkiezingen voor de gebiedscommissies. 35 burgerpartijen en -bewegingen met verschillende achtergronden, van studenten- tot huurdersverenigingen en een verbond van bewonersinitiatieven, genereren een golf van nieuwe collectieve betrokkenheid. Wat ze daarin gemeen hebben is dat ze niet zozeer ideologisch en hiërarchisch, maar meer dialogisch en horizontaal georganiseerd zijn. Waar de gevestigde politieke partijen nog vaak gevangen zitten in het Thorbeckiaanse keurslijf van de representatieve democratie, zien de nieuwe (a-)politieke bewegingen vaak in dat het niet zozeer gaat om wat er beslist wordt, maar eerder hoe er beslist wordt.
Burgers zijn sinds de grondwetherziening van Thorbecke in 1848 oneindig beter geïnformeerd. Politieke partijen hebben niet meer het alleenrecht op het signaleren van maatschappelijke uitdagingen en het formuleren van oplossingen. Oplossingen die het bewoners, ondernemers en initiatieven makkelijker maken waarde bij te dragen aan hun directe omgeving. De ruimte die nu ontstaat voor de commissies in de gebieden Rotterdam daagt uit tot democratische innovatie. Eerder gebeurde dit al met het internetplatform Better Reykjavik in IJsland, participatief begroten in Porto Alegre, LijstLijst in Gent, het democratische experiment Demoex in Vallentuna Zweden, maar ook met Voor je Buurt in Nederland.
Onlangs schreef ook David van Reybrouck in de Correspondent over democratische vernieuwing. Hij gaf voorbeelden waarin op een nieuwe manier naar representativiteit wordt gekeken, zoals burgerfora die door loting tot stand komen. Zelfs het landelijke CDA kwam met voorstellen om een op de Big Society geënte Community Right to Challenge in Nederland in te voeren. Als het CDA met voorstellen voor bestuurlijke vernieuwing komt, dan weet je dat er iets aan het schuiven is.

Structuur, kenmerken en overheidstaken

Daarnaast zijn de voormalige deelgemeenten ook verlost van de haast identieke structuur ten opzichte van de ‘grote’ gemeenteraad. Beide hadden een begroting, raad, (dagelijks) bestuur en diensten. Hierdoor zaten gemeente en deelgemeente vaak in elkaars vaarwater met alle bestuurlijke drukte van dien. Nu de opvolgers van de deelgemeenten zelf geen begroting meer maken, ontstaat er ruimte voor de gebiedscommissie om een communicerende en confronterende rol tussen de stad en de wijk te vervullen; tussen de taal van de straat (leefwereld) en de taal van de raad (systeemwereld).

Politieke kenmerken naar schaalniveau - De Politiek van Architectuur | De Architectuur van Politiek
Politieke kenmerken naar schaalniveau – De Politiek van Architectuur | De Architectuur van Politiek

Een deelgemeente, of gebied, is eigenlijk te groot om dicht bij de burgers te staan. Op het niveau van de buurt kunnen mensen zich identificeren, kennen ze andere mensen en lopen ze dagelijks in een voor hen vertrouwde omgeving. Daartussen, op wijkniveau, bevinden zich de voorzieningen en publieke ontmoetingsplaatsen. Het doel van de nieuwe gebiedscommissies is om de oren en ogen, de vertolker en vertaler, de activist en de componist van de geluiden uit deze verschillende buurten en wijken te zijn. De twee belangrijkste taken zijn: het inspireren, faciliteren en waarderen van bewonersinitiatieven en het opstellen, pluggen en controleren van een gebiedsplan.
Hoe die 14 gebiedscommissies dat gaan doen is deels vastgelegd in een 40 pagina’s tellende verordening, maar de realiteit is dat na 19 maart in de gebiedscommissies al rijdende het wiel gaat worden uitgevonden. 14 experimenten die een Darwinistische bloemlezing van democratische innovatie op kunnen gaan leveren en dat is hoog tijd. Waar vele disciplines en beroepsgroepen namelijk democratischer geworden zijn door informatietechnologie, denk aan journalistiek, fotografie en gezondheidszorg, hebben politiek en bestuur deze democratiseringsgolf tot nu toe weerstaan. Tot nu toe…
Praat mee over de gebiedscommissie
De 35 nieuwe burgerpartijen organiseren samen met Arminius en met medewerking van LOKAAL en de Gemeente Rotterdam op maandag 17 maart een verkiezingsdialoog in Arminius getiteldGebiedcommissies; de Nieuwe Democratie! Onder meer met dialoogleider Nico Haasbroek en verantwoordelijk Wethouder Marco Florijn.

Gerelateerde inhoud

Wil je dit soort artikelen blijven lezen?

Vers Beton kan niet bestaan zonder haar leden. Lees onbeperkt artikelen op Vers Beton voor € 7,50 per maand, de eerste maand is gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • Studentenprotest EUR: “Dit is leuk voor de solidariteit, maar doet natuurlijk niet echt iets”

    • Politiek

    Eén dag voor het aangekondigde studentenprotest bij de Erasmus Universiteit Rotterdam, besluit de driehoek de universiteit te sluiten. Ontheemd moeten de studenten op zoek naar een nieuwe protestlocatie. Romy van Dijk ging mee en werd vooral geconfronteerd met een slechte organisatie.

  • Pastors op het pluche? “Het is geen verbinder”

    • Politiek

    Nu de deadline van de formatie met rasse schreden nadert, moet Geert Wilders op zoek naar vertegenwoordigers van de PVV in een nieuw radicaal-rechts kabinet. Marco Pastors wordt vaak genoemd als kandidaat voor het Torentje of een ministerspost. Wie is Pastors en wat heeft hij bereikt in Rotterdam? Een profiel.

  • Wat doet een burgemeester eigenlijk? Vijf misvattingen rechtgezet

    • Politiek

    Wie zou er momenteel met lichte hartkloppingen op zijn of haar toetsenbord een cv zitten tikken? Maandag 13 mei sluit de vacature voor de nieuwe burgemeester van Rotterdam. Dan begint de zoektocht naar Aboutalebs vervanger. Maar wat doet een burgemeester eigenlijk? En welke kwaliteiten moet hij of zij hebben?

  • Alle artikelen

De agenda die je aan het denken zet

  • Rouwpatronen, informele vormen en verrassingen uit onverwachte hoeken. Op woensdagavond 5 juni staat in het Journalistiek Eetcafé het afscheid nemen centraal met meesterinterviewer en schrijver Frénk van der Linden. In deze vijfde editie wordt er in het wijkrestaurant de Carnisser Keuken besproken wat ons verbindt en onderscheidt, hoe het verlies van een dierbare ons leven kan beïnvloeden en hoe we dat vormgeven.

    Venue: De Carnisser Keuken
    Datum:
  • Tijdens deze publieke bijeenkomst wordt onder leiding van moderator Ferrie Weeda uitgebreid stil gestaan bij de 10 actiepunten en gaan publiek en experts in gesprek over aanscherping en concretisering van de actieagenda.

    Venue: Henket-paviljoen (Ingang via het Melkkoppad)
    Datum:
  • Ook dit jaar organiseert AIR-Architectuur Instituut Rotterdam een bijzondere filmavond op een unieke locatie in het festivalhart.

    Venue: Henket-paviljoen (Ingang via het Melkkoppad)
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam

  • Als adviseur werk je samen met (communities van) ervaringsdeskundigen en informele organisaties die dicht bij bewoners staan. Dit netwerk is de basis van Warm Rotterdam. Je onderhoudt, versterkt dit netwerk en bouwt het verder uit. Je haalt ervaringen en kennis op en vertaalt dat, met het team, naar concrete acties of projecten. Op deze manier geeft Warm Rotterdam een stem aan mensen in armoede, bundelt hun kennis en adresseert en agendeert dit bij bestuur & politiek, beïnvloedt beleid en spreekt bedrijven aan op hun maatschappelijke verantwoordelijkheid bij de aanpak van armoede. 

  • Ben jij een kunstenaar of kunstcollectief werkzaam binnen het domein van social practices, ben je klaar voor een volgende stap in je carrière en sta je open voor kritische reflectie op je eigen artistieke praktijk? Zou je er voor openstaan bewoners, kinderen of partners uit de buurt te betrekken bij jouw werk? Ben je geïnteresseerd in het verkennen van de collectie, Depot Boijmans Van Beuningen, en museale praktijken?

  • Vers Beton zoekt een stagiair vanaf september 2024. We begeleiden je om je eigen leerdoelen te halen en zelf journalistieke producties te maken voor Vers Beton.

  • Bekijk alle vacatures