Ga naar de inhoud

De eerste lakmoesproef van de Rotterdamse coalitie

Ineens nam D66-raadslid Nils Berndsen afgelopen week het woord ‘lakmoesproef’ in de mond. Waarom, vraagt Peter van Heemst zich af. Zijn er al scheurtjes in de coalitie zichtbaar of moeten er simpelweg nog goede afspraken worden gemaakt?

illustratie
illustratie

Lakmoesproef. Ineens stond het woord in het Rotterdams Dagblad. Nils Berndsen van D66 gebruikte het om aan Leefbaar Rotterdams wethouder van Cultuur Ronald Schneider duidelijk te maken dat het cultuurpand aan de Gouvernestraat echt open moet blijven. Het was D66 menens. Lakmoesproef – het woord dat uit het politieke vocabulaire leek te zijn verdwenen dook toch ineens weer op, koud acht weken na het aantreden van een nieuw stadsbestuur.
Natuurlijk heeft iedere coalitie tijd nodig om op elkaar ingespeeld te raken. Dat is zo klaar als een klontje. Stijlen verschillen. Karakters kunnen botsen. Onervarenheid speelt een rol. Intern – in de eigen fractie – de boel op orde krijgen is vaak de eerste zorg. Over een coalitieakkoord onderhandelen is één ding, concreet en goed samenwerken in de vier jaar daarna is echter een heel andere kwestie.

Van Agt

Juist in de eerste weken en maanden na een coalitieakkoord kan er daarom van alles misgaan. In 1981 viel het kabinet Van Agt-Den Uyl al na drie weken bijna om toen de PvdA veel te uitbundig bij de uitwerking van het regeerakkoord haar tanden liet zijn en het CDA te weinig toegeeflijk was. Een reddingspoging hield Van Agt-II nog op de been, maar acht maanden later viel het doek definitief.
In Culemborg viel de kersverse coalitie van VVD, D66 en CU vorige week uit elkaar toen bij de eerste beste grote kwestie het onderlinge vertrouwen te zwaar op de proef werd gesteld.

Arrogante politiek

De vraag is nu of het feit dat D66 de coalitie aan een ‘lakmoesproef’ onderwerpt reden is voor alarm. De uitdrukking kan immers op meerdere manieren worden uitgelegd. Het kan duiden op sluimerende twijfels over de ware bedoelingen van of – erger nog – opkomende weerzin tegen de andere coalitiepartij. Twijfels die door afspraken in het coalitieakkoord niet zijn weggenomen.
Het kan ook worden uitgelegd als een tikkeltje arrogante manier van politiek bedrijven. Wie iets tot lakmoesproef uitroept, ziet zichzelf kennelijk als de jury en de ander als een kandidaat die een voldoende moet zien te halen.

Duidelijke afspraken

Het woord kan echter ook onthullen dat er binnen de coalitie nog geen goede, duidelijk en werkzame afspraken zijn gemaakt over het onderhouden van de onderlinge contacten. Hoe vaak en wanneer hebben de fractievoorzitters overleg? Hoe zetten de woordvoerders van de coalitiefracties de horloges gelijk? Hoe verlopen de contacten met de vakwethouders?
En – heel belangrijk – wat te doen als er een beslissing genomen wordt die één van de coalitiepartijen met de beste wil van de wereld niet voor haar rekening kan nemen. Hoe maakt ze zulke onoverkomelijke bezwaren kenbaar? Wordt de besluitvorming dan onmiddellijk stilgelegd? Kan die partij een veto uitspreken?
Dit soort afspraken zijn hard nodig om de politieke machine soepel en zonder kans op grote brokken te laten draaien. Wat dat betreft is de eerste inhoudelijke botsing tussen de coalitiegenoten, na al het interne gedoe bij Leefbaar Rotterdam, inderdaad een lakmoesproef.

Gerelateerde inhoud

Wil je dit soort artikelen blijven lezen?

Vers Beton kan niet bestaan zonder haar leden. Lees onbeperkt artikelen op Vers Beton voor € 7,50 per maand, de eerste maand is gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • Studentenprotest EUR: “Dit is leuk voor de solidariteit, maar doet natuurlijk niet echt iets”

    • Politiek

    Eén dag voor het aangekondigde studentenprotest bij de Erasmus Universiteit Rotterdam, besluit de driehoek de universiteit te sluiten. Ontheemd moeten de studenten op zoek naar een nieuwe protestlocatie. Romy van Dijk ging mee en werd vooral geconfronteerd met een slechte organisatie.

  • Pastors op het pluche? “Het is geen verbinder”

    • Politiek

    Nu de deadline van de formatie met rasse schreden nadert, moet Geert Wilders op zoek naar vertegenwoordigers van de PVV in een nieuw radicaal-rechts kabinet. Marco Pastors wordt vaak genoemd als kandidaat voor het Torentje of een ministerspost. Wie is Pastors en wat heeft hij bereikt in Rotterdam? Een profiel.

  • Wat doet een burgemeester eigenlijk? Vijf misvattingen rechtgezet

    • Politiek

    Wie zou er momenteel met lichte hartkloppingen op zijn of haar toetsenbord een cv zitten tikken? Maandag 13 mei sluit de vacature voor de nieuwe burgemeester van Rotterdam. Dan begint de zoektocht naar Aboutalebs vervanger. Maar wat doet een burgemeester eigenlijk? En welke kwaliteiten moet hij of zij hebben?

  • Alle artikelen

De agenda die je aan het denken zet

  • Is Rotterdam nog een architectuurstad? De glorieuze wederopbouw, waarmee de stad zich graag op de borst klopt, ligt inmiddels ver achter ons. Wordt Manhattan aan de Maas ook tegenwoordig nieuw leven ingeblazen door gedurfde bouwprojecten of is er een staketsel van marketingslogans nodig om de reputatie van de stad hoog te houden? Kom naar het debat van Vers Beton tijdens de Architectuurmaand!

    Venue: Henketpaviljoen Boijmans
    Datum:
  • Tijdens deze publieke bijeenkomst wordt onder leiding van moderator Ferrie Weeda uitgebreid stil gestaan bij de 10 actiepunten en gaan publiek en experts in gesprek over aanscherping en concretisering van de actieagenda.

    Venue: Henket-paviljoen (Ingang via het Melkkoppad)
    Datum:
  • Op 22 juni 2024 openen gevestigde ontwerp- en architectenbureaus in Rotterdam hun deuren tijdens de jaarlijkse Open Bureaudag. Deze dag is een perfect moment om kennis te maken met architecten, meer te leren over de achtergrond en werkwijze van de verschillende bureaus en elkaar te ontmoeten.

    Venue: bureaus verspreid door Rotterdam
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam