Ga naar de inhoud

Rotterdams leesvoer: Jelle Reumers Wildpark Rotterdam

Sjoerd Wielenga is journalist en schrijft én leest graag en veel over Rotterdam. Onlangs verruilde hij zijn geboortestad Rotterdam voor het midden van het land. En dat is even wennen. Gelukkig heeft zijn boeken nog. Op Vers Beton deelt hij zijn boekentips over de mooiste stad van Nederland. Voor deze eerste aflevering duikt hij in Jelle Reumers ‘Wildpark Rotterdam’.

Wildpark
Wildpark Rotterdam

Waar gaat dit boek over?
Van de Ladageduif, die friet uit je puntzak probeert te pikken tot de metromug die slechts onder de grond leeft. Er is, benadrukt Wildpark Rotterdam, volop natuur in de stad. Rotterdam – en ook andere steden – zijn dan ook natuurgebieden, aldus Reumer. In het essayistische, natuurfilosofische boek pleit Reumer ervoor om de natuur in de stad opnieuw te bekijken.
Zelf heeft Reumer niets met de gangbare menselijke kijk op natuur. Zo vinden wij het bijvoorbeeld jammer dat de panda uitsterft, maar het beest ligt er zelf niet wakker van. Zo gaan die dingen nu eenmaal in de ecologie. Reumer neemt Kralingen als voorbeeld. Daar volgden maar liefst drie landschapstypen elkaar door de eeuwen heen op: oermoeras, veenweidegebied en de stadswijk. Tegelijkertijd passeerden drie ecosystemen de revue. Kraanvogels en purperreigers maakten plaats voor kieviten en grutto’s, die op hun beurt weken voor halsbandparkieten en nijlganzen.
En dat is helemaal niet erg, aldus Reumer: “De stad verdringt de natuur niet; ze laat zich niet verdringen. Natuur ís een opeenvolging van ecosystemen; het is daarom onzinnig om het ene ecosysteem hoger aan te slaan dan het andere.” Het is volgens hem dan ook mogelijk dat Rotterdam ooit zal vergaan. De Koopgoot en de Coolsingel staan dan bijvoorbeeld onder water. De stad is ook maar een van de ecosystemen “in de eindeloze opeenvolging van habitats die de aarde kenmerkt”. Ter illustratie geeft hij verschillende voorbeelden, waaruit blijkt dat de stad geen bedreiging, maar een verlengstuk is voor de natuur. Neem de torens van Erasmus MC. Als die niet gebouwd waren, dan was de E van het neonlogo nu geen rustplaats voor slechtvalken. Zonder bouwwerken van dit formaat, zouden ze niet eens in het westen van Nederland voorkomen.
Tot slot pleit Reumer voor een nieuwe kijk op de stad: door haar te zien als natuurgebied, zijn we beter in staat om die plek te ontwikkelen en te beheren op een manier die én goed is voor onze eigen gezondheid “én de rest van de planeet niet te gronde richt”. Professionals en burgers in de stad kunnen samen bepalen hoe we de stad leefbaarder, groener en daarmee aangenamer maken. De mens is immers “de allesbepalende diersoort in het urbane ecosysteem”.
Wat vindt Sjoerd?
Wildpark Rotterdam is een plezierig boekje. Wel valt Reumer erg vaak in herhaling. Keer op keer schrijft hij dat we de stad als ecosysteem moeten zien. Waarom we dat moeten, had daarentegen beter mogen worden uitgewerkt. Dat neemt niet weg dat Wildpark Rotterdam leest als een trein. Door de voorbeelden uit eigen stad loop je met andere ogen door Rotterdam. Fijn zijn ook de natuuruitstapjes naar andere steden; de wereld stopt immers niet bij de stadsgrenzen.
Opvallend is dat Reumer met geen woord rept over de stadslandbouwtrend, zoals de stadsboerderij bij het Marconiplein. Dragen groene daken, stadsboerderijen en andere stadsvoedselinitiatieven ook bij aan de ontwikkeling van het huidige ecosysteem? We komen het niet te weten. Desondanks is een optimistische kijk op de relatie tussen stad en natuur verfrissend en leest het boek goed weg. Een aanrader dus.
Wie is de schrijver?
Jelle Reumer (Hilversum, 1953) is directeur van het Natuurhistorisch Museum in Rotterdam en bijzonder hoogleraar aan de Universiteit van Utrecht. Hij is getrouwd, heeft twee kinderen, een kleinkind en een website.
Mooie quote?
“Over duizend jaar zal de Coolsingel de bodem sieren van de Noordzee, die dan tot voorbij Breda en Woerden reikt. (…) In de Koopgoot zwemmen rode ponen en een schooltje spiering.”
Wie moet dit boek vooral niet lezen?
Iedereen die gelooft dat Rotterdam een stad is en blijft van louter vers beton.
Wie moet dit boek zeker lezen?
Iedereen die vindt dat manke Bram Ladage-duiven uitgegroeid moeten worden.
Anders nog iets?
Opvallend is dat de zwaan die het omslag siert – en waar Reumer in het boek regelmatig naar verwijst – niet uit Rotterdam komt. Het is een zwaan die in Amsterdam in een nest van plastic en ander afval broedt. Reumer stelt hierover in zijn voorwoord: “Dat ‘Rotterdam’ in de boektitel en in de vele voorbeelden waarmee ik mijn verhaal zal larderen, is dus te lezen als een metafoor. Mijn onderzoek had net zo goed over Manhattan kunnen gaan, over Maastricht of over Meppel.”
Jelle Reumer: Wildpark Rotterdam; de stad als natuurgebied. Historische Uitgeverij. €20,00.

Gerelateerde inhoud

Wil je dit soort artikelen blijven lezen?

Vers Beton kan niet bestaan zonder haar leden. Lees onbeperkt artikelen op Vers Beton voor € 7,50 per maand, de eerste maand is gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • Winnaar Dutilhprijs: het verhaal van Leen Sanders, een Rotterdamse bokser in Auschwitz

    • Kunst en Cultuur

    De jury had een zware dobber aan de Dutilhprijs van 2024. Waar de één een absolute winnaar herkende, vond de ander dat het niet eens op de shortlist paste. Maar ze kwamen eruit: Erik Brouwer won met zijn boek Leen Sanders, een bokser die levens redde in Auschwitz.

  • Wethouder Kasmi, put your money where your mouth is!

    • Kunst en Cultuur

    De gemeente is voornemens meer dan €4 miljoen te bezuinigen op kunst en cultuur. Vooral wijken, vernieuwing en laagdrempelige, grootschalige, gratis evenementen zijn de klos. Reinier Weers laat zien dat grote culturele instellingen buiten schot blijven en het grote publiek dat geen cultuurlobby achter zich heeft, in de kou staat.

  • Snikkend naar Boijmans

    • Kunst en Cultuur

    Na vijf jaar heropent Museum Boijmans van Beuningen haar deuren. Voor eventjes dan, tijdens de speciale kunsttoer Snakken naar Boijmans. Met werk specifiek gemaakt voor het museum in verbouwing, een uitgestippelde route en vrolijk geïllustreerde kaarten.

  • Alle artikelen

De agenda die je aan het denken zet

  • Op 22 juni 2024 openen gevestigde ontwerp- en architectenbureaus in Rotterdam hun deuren tijdens de jaarlijkse Open Bureaudag. Deze dag is een perfect moment om kennis te maken met architecten, meer te leren over de achtergrond en werkwijze van de verschillende bureaus en elkaar te ontmoeten.

    Venue: bureaus verspreid door Rotterdam
    Datum:
  • Herontdek het Museumpark met een speciale route! Deze leid je via landmerken door het park, langs bijzondere interventies en tentoonstellingen van een nieuwe generatie ontwerpers.

    Venue: Museumpark Rotterdam
    Datum:
  • Wil je de economie beter begrijpen en erover meepraten? Kom dan naar het Economie Festival, van vrijdag 28 juni tot en met zondag 30 juni. Een weekend vol films, lezingen, theater, debatten en muziek in Debatpodium Arminius, Theater Walhalla en de bioscopen KINO en LantarenVenster.

    Venue: Debatpodium Arminius, Theater Walhalla en de bioscopen KINO en LantarenVenster
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam

  • As our Rotterdam team expands, we are looking for an experienced PR and Communication professional who can help us communicate our mission and results to clients, stakeholders, and the public. You will create overall branding and editorial for reports and publications, manage our social media channels, and create written and visual content for press releases, newsletters, and website updates, amongst others. Furthermore, you assist with graphic design, lead event participation, and seek press opportunities to promote our projects.

  • De Academie voor Bouwkunsten is op zoek naar een Opleidingscoördinator Stedenbouw (0,4-0,6 fte) die het team van vaste coördinatoren vanaf september 2024 komt versterken.

  • Stichting het Park in Rotterdam onderhoudt het Park met hoge kwaliteit met een team hoveniers. Vanuit het Parkpaviljoen maken we een cultureel en educatief programma op het snijvlak van cultuur en natuur met onder andere exposities, poëzie, muziek, lezingen en wandelingen. Het programma en hoveniers team opereert vanuit het Parkpaviljoen in het Park. Het doel van de stichting is om alle bewoners en bezoekers van Rotterdam te verwelkomen en te laten genieten van deze prachtige plek. 

  • Bekijk alle vacatures