Ga naar de inhoud

Innovatie in Rotterdam: laat maatschappelijke relevantie prevaleren boven iconische waarde — betaald artikel

Dit artikel is voorzien van een blokkade in verband met betaalde toegang, waardoor een gedeelte van de inhoud pas leesbaar is wanneer je bent ingelogd en beschikt over een geldig abonnement.

De Kuip, het Justus van Effenblok, de Van Nellefabriek: Rotterdam doet het van oudsher goed als het om vooruitstrevende architectuur gaat. Maar hoe staat de stad er nu voor? Ties Wols bezocht de expertmeeting Architectuur, Innovatie, Rotterdam en concludeert dat het innovatiebeleid in Rotterdam zich zou moeten focussen op maatschappelijke relevantie in plaats van oppervlakkige iconische projecten.

In 1937 wordt op Zuid een uniek stadion geopend. De Kuip is het eerste stadion dat specifiek voor voetbal is ontworpen. Tribunes omsluiten als een kring het veld en de tweede ring hangt vrijdragend boven de eerste ring, zodat steunpilaren het zicht niet belemmeren. Het zijn vernieuwingen die de voetbalsupporter een op dat moment ongeëvenaarde ervaring bezorgen.
De Kuip typeert de Rotterdamse vernieuwingsdrang. Een drang die in de loop der jaren zijn weg heeft gevonden in tal van innovatieve praktijken. Niet zelden praktijken die ook internationaal geroemd worden. De Van Nellefabriek uit 1930, evenals de Kuip een iconisch voorbeeld van het Nieuwe Bouwen, is inmiddels opgenomen in de UNESCO-werelderfgoedlijst en de Lijnbaan uit 1953 staat bekend als de eerste autovrije winkelstraat.
Ook op het gebied van sociale woningbouw kent Rotterdam een traditie van innovatie. Het Justus van Effencomplex uit 1922 is beroemd vanwege de revolutionaire bovengalerij, waar de voordeuren van de bovenwoningen aan grenzen. Een tweede voorbeeld is te vinden in de Bergpolderflat uit 1934. De flat was het eerste hoogbouwproject dat was bestemd voor de lagere huurklasse. Door gebruik te maken van geprefabriceerde onderdelen konden ongeschoolde arbeiders worden ingezet om de kosten te drukken. Tegelijkertijd werd niet ingeboet op het wooncomfort. Integendeel. Grote glaswanden bieden aan de bewoners ondanks het kleine woonoppervlak een voor die tijd weelderige ruimtelijke ervaring.
Nieuwe gebouwtypen zoals de Markthal tonen dat de innovatiedrang in Rotterdam ook vandaag nog sterk in leven is. De gemeente gaf in 2011 zelfs uiting aan die drang door haar tot officieel beleid te maken met het opstellen van de Rotterdamse innovatie agenda.

Al 2 reacties — discussieer mee!

  • Als je Amsterdam vergelijkt met buitenlandse (hoofd)steden valt altijd op dat Amsterdam zo weinig grote iconen heeft. Geen IJffeltoren, geen Towerbridge, geen kastelen, geen fonteinen etc.. Maar ze heeft ook geen Euromast of Erasmusbrug. Wat dat betreft is Amsterdam eigenlijk alleen maar stedenbouw. En geen architectuur.

    Rotterdam heeft (sinds WO2) eigenlijk het omgekeerde. Alleen maar iconen. Alleen maar architectuur. En geen stedenbouw.

    Het toppunt is dat Koolhaas nu de stad in een gebouw heeft willen stoppen: De Rotterdam. Stedenbouw binnen de kaders van architectuur ipv andersom.

    In 75 jaar tijd heeft men van het Rdamse centrum geen stad kunnen maken. Het is gebleven bij een optelsom van ‘iconische’ gebouwen die geen enkele relatie tot elkaar hebben. En al 75 jaar is Rdam geen zeer gewild woonverblijf.

    Wanneer gaat iemand in deze stad eens inzien dat het doorgaan op deze weg – d.i. het bouwen van hoge stand-alones – deze stad niet gaat helpen? Ik liep laatst om gebouw de Red Apple en omliggende torens heen, maar daar is bijna helemaal niks te beleven op straatniveau. Leuk icoon, maar het doet helemaal niks voor de stad.

    Om er de komende jaren nog iets van te maken zou ik de bouwhoogte in bestemmingsplannen overal omlaag brengen tot 25 meter, zodat ontwikkelaars worden verplicht om in stadse bouwblokken en straatniveau te denken.

Schrijf hier je reactie

Heb je geen account? Maak hier een gratis reageerdersaccount aan. En bekijk hier de huisregels van dit forum.

Gerelateerde inhoud

Wil je dit soort artikelen blijven lezen?

Vers Beton kan niet bestaan zonder haar leden. Lees onbeperkt artikelen op Vers Beton voor € 7,50 per maand, de eerste maand is gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • Het Weense woonmodel: “Wonen als de rijken, voor iedereen”

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    “De Nederlandse ziekte.” Zo noemen ze in Wenen problematisch woonbeleid. Vergeleken met de blakende sociale huursector in de Oostenrijkse hoofdstad, is ons woonbeleid op sterven na dood. In Wenen wil iedereen een sociale huurwoning. “We willen hier nooit meer weg.”

  • Nieuwbouwplannen verscheuren de Pompenburgflat

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    Aan het Hofplein verrijst RISE, de hoogste woontoren van Europa. De sociale huurflat Pompenburg moet daarvoor worden gesloopt. De ooit zo harmonieuze sfeer in het karakteristieke wooncomplex is om te snijden. Maar komt die nieuwe toren er wel? Volgens experts kleven er veel risico’s aan het project, dat bovendien veel minder betaalbare woningen oplevert dan wordt voorgeschoteld.

  • Zeg Roodkapje waar ga je heen? De verkoop van de Delftsestraat is rond

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    Een slepend verkoopproces, Amsterdamse ontwikkelaars, ‘verloren’ miljoenen en een gemeente die de spelregels steeds verandert. De verkoop van vier markante panden aan de Delftsestraat ging niet van een leien dakje. Alternatieve ontwikkelaars hebben (weer) het nakijken. “Met welke partijen ga je als gemeente nou in zee?”

  • Alle artikelen

De agenda die je aan het denken zet

  • Op woensdagavond 3 april komen de scherpe geesten achter het bekroonde onderzoek naar het Rotterdamse bijstandsalgoritme bijeen in het Journalistiek Café in de Carnisser Keuken! Dit dynamische team- Celeste Boddaert, Eeva Liukku, Romy van Dijk en Saskia Klaassen – deelt graag hun inzichten, ervaringen en het belang van datajournalistiek. Ontdek hoe ze te werk zijn gegaan en het proces achter hun bekroonde onderzoek hebben doorlopen. 🎙️📰

    Venue: De Carnisser Keuken
    Datum:
  • Tijdens de eerste edtie Extra Space op 14 maart luister je vanaf 19:00 naar de…

    Venue: Leeszaal Rotterdam West
    Datum:
  • De Rotterdamse woningmarkt is krap en de prijzen zijn hoog. De nieuwe Woonvisie, die op 14 maart 2024 wordt vastgesteld, belooft verandering. Maar hoe wordt écht betaalbaar wonen in Rotterdam gerealiseerd? Op 7 maart organiseren AIR, Platform Woonopgave, Recht op de Stad en KeileCollectief het stadsgesprek ‘Betaalbaar wonen: hoe dan?!’Onderwerp van gesprek zijn de nieuwe Woonvisie, de knelpunten in de praktijk en mogelijke oplossingen. De avond wordt afgesloten met het aanbieden van kant-en-klare moties aan Rotterdamse gemeenteraadsleden, die ze op 14 maart kunnen indienen.

    Venue: Keilepand M4H
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam