Ga naar de inhoud

Het vergeten verhaal van het Scheepvaartkwartier als Nazi-citadel — betaald artikel

Dit artikel is voorzien van een blokkade in verband met betaalde toegang, waardoor een gedeelte van de inhoud pas leesbaar is wanneer je bent ingelogd en beschikt over een geldig abonnement.

Bij de bouw van het nieuwbouwproject Little C stuitte de aannemer onverwacht op de restanten van een betonnen anti-tankmuur tussen de Coolhaven en de Zalmhaven, uit de Tweede Wereldoorlog. Ferrie ging op onderzoek uit en ontrafelde het verhaal van het Scheepvaartkwartier als Duitse Zitadelle.

Duitse-verdedingsmuren-op-het-Land-van-Hoboken-1945-tweeluik
Duitse verdedigingsmuur op het Land van Hoboken, kort voor de sloop. Op de achtergrond de Rochussenstraat. beeld: H.F. Grimeyer (Collectie Stadsarchief Rotterdam)

Michael Venderbos, projectmanager bij J.P. van Eesteren, leidt ons rond over de bouwplaats van Little C. Tussen de Coolhaven en Erasmus MC, verrijzen appartementen, lofts en werkruimtes. “Little C combineert een stoere, stadse sfeer met een ontspannen en intieme ‘village vibe” aldus de site van de makelaar. In de Tweede Wereldoorlog was het hier ook stoer, maar minder ontspannen, weet Venderbos. Hij laat een rapport zien over deze locatie: ‘Aandachtsgebied militaire aanwezigheid MA049 en MA256’. Het betekent dat hier mogelijk explosieven uit de Tweede Wereldoorlog in de grond zijn achtergebleven, zoals blindgangers of achtergelaten munitie.

Daarom was explosievenonderzoek op de beoogde bouwlocatie van Little C verplicht, zoals op veel plekken in Rotterdam. In het rapport is Duits afweergeschut ingetekend rondom Coolhaven, evenals mitrailleurnesten en munitiedepots. Qua explosieven waren er geen problemen op de beoogde bouwlocatie, maar toch kwam de aannemer dit voorjaar voor een verrassing te staan. Bij het intrillen van de damwanden – de eerste werkzaamheden – sloegen de heimachines de zware metalen platen krom op een brede strook betonnen brokstukken en puin.

Gerelateerde inhoud

Steun onafhankelijke journalistiek

Als abonnee van Vers Beton kun je alle artikelen onbeperkt lezen en delen met je eigen netwerk. Je bent al lid vanaf € 7,50 per maand, de eerste maand lees je gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • De NPRZ-aanpak in Carnisse is een recept voor een tweede Tweebosbuurt

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    Wie door Carnisse loopt, waant zich op sommige plekken in een spookstad. Ruim tweehonderd woningen staan leeg en meer dan vijfhonderd op de slooplijst. De bewoners van 435 huizen zijn al vertrokken, als gevolg van de woningaanpak van het Nationaal Programma Rotterdam Zuid. Carnissenaren zijn het vertrouwen in hun gemeente volledig kwijt. Wacht de wijk hetzelfde lot als de Tweebosbuurt?

  • De houten torenflat Sawa is een krachtig slotakkoord van de transformatie van de Lloydpier

    • Architectuurkritiek

    Het houten woongebouw Sawa is een toonbeeld van technisch vernuft, gecombineerd met Rotterdams honderdjarige traditie van de galerij – hier gebouwd rondom een groene hof. Sawa speelt in op circulariteit, verdichting en betaalbaarheid en toont hoe de toekomst van architectuur, bouwen en samenleven eruit kan zien.

  • 71 miljoen euro besteed aan opkopen woningen in Carnisse met voorlopig vooral leegstand tot gevolg

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    Leegstand, dichtgetimmerde huizen en een kostenpost van 71 miljoen euro. De aanpak van de woningvoorraad in Carnisse, onderdeel van het Nationaal Programma Rotterdam Zuid, gaat niet over rozen. En volgens een commissie moet er nog zeker 365 miljoen euro bij. Ook moet Rotterdam stoppen met woningen samenvoegen om ze groter te maken, en juist méér woningen terugbouwen. De wooncrisis heeft de NPRZ-aanpak in Carnisse ingehaald.

  • Alle artikelen

De Stadsagenda

  • De WarmteTop 2026 staat volledig in het teken van de gemeenteraadsverkiezingen. Vier jaar geleden spraken we over urgentie. En op 26 januari spreken we over verantwoordelijkheid nemen.

    Venue: Arminius
    Datum:
  • In aanloop naar de Rotterdamse gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026 vindt tijdens Het Grote CO₂ Verkiezingsdebat hét debat plaats over de toekomst van de gebouwde stad.

    Venue: Keilepand
    Datum:
  • Op zaterdag 14 maart verwelkomen we twee van de scherpzinnigste denkers van vandaag over technologie, kapitalisme, politieke verbeelding en de opkomst van populistisch-rechts: Quinn Slobodian (Crack-Up Capitalism, Hayek’s Bastards) en Ben Tarnoff (Internet for the People, Voices from the Valley).

    Venue: Arminius
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam