Ga naar de inhoud

Struggles van een Vrije School om diverser te worden — betaald artikel

Dit artikel is voorzien van een blokkade in verband met betaalde toegang, waardoor een gedeelte van de inhoud pas leesbaar is wanneer je bent ingelogd en beschikt over een geldig abonnement.

Vijf jaar geleden startte Vrije School Rotterdam West, opgericht vanuit een ouderinitiatief.  De oprichters formuleerden de expliciete wens om de leerlingenpopulatie een afspiegeling van de buurt te laten zijn. Manon Dillen onderzoekt waarom zij dit doel vijf jaar later toch nog niet bereikt hebben. 

VersBeton_VrijeSchool_DaanTimmer
beeld: Daan Timmer

Segregatie in het basisonderwijs  – ofwel dat kinderen van verschillende achtergronden niet bij elkaar in de klas zitten – is op een aantal plekken in Nederland groot. Hoger bijvoorbeeld dan in de Verenigde Staten en Engeland.  Een van de oorzaken is dat in ons land vrije schoolkeuze geldt, vastgelegd in artikel 23 van de Grondwet. In de VS en Engeland bijvoorbeeld, is dat anders: daar worden leerlingen op basis van postcode over de openbare scholen in hun buurt verdeeld. Het enige alternatief is daar het vaak dure particuliere onderwijs. 

In Nederland is er een ruim aanbod van veel verschillende scholen en onderwijsvormen, waarvan de kwaliteit in principe gewaarborgd wordt door de onderwijsinspectie. Ouders kunnen bewust voor bepaalde onderwijsvormen kiezen als ze willen, en in theorie is de toegang tot alle onderwijsvormen voor ieder kind of gezin gelijk, ongeacht afkomst. 

Maar in de praktijk blijkt dat algemeen Bijzonder Onderwijs (zoals Montessori, Jenaplan, Vrije School) vooral witte hoogopgeleide ouders aantrekt, en daarmee bijdraagt aan onderwijssegregatie naar inkomen en afkomst. Rotterdam is hierin landelijk een uitschieter: hier is met name in het algemeen Bijzonder Onderwijs de diversiteit in afkomst en inkomen bijzonder laag. 

De Vrije School Rotterdam West kwam eerder dit jaar dan ook aan bod in een uitzending van Nieuwsuur, als voorbeeld van een witte school in een diverse wijk. Marije van der Meij trad kort na de uitzending aan als schoolleider. In haar kamer, naast de ingang op de hoek van de school, vertelt ze allereerst dat diversiteit niet ‘te plat’ gezien moet worden: “Vaak wordt de term uitgelegd als enkel de kleur van iemands huid. Maar het zit in alles: opleidingsachtergrond, culturele achtergrond, religieuze overtuiging, sociaaleconomische situatie en uit welk deel van de stad kinderen komen.”

Gerelateerde inhoud

Steun onafhankelijke journalistiek

Als abonnee van Vers Beton kun je alle artikelen onbeperkt lezen en delen met je eigen netwerk. Je bent al lid vanaf € 7,50 per maand, de eerste maand lees je gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • “Burgercollectieven tonen het sociale gezicht van de stad”

    • Wetenschap en onderwijs

    Burgers zijn in staat om veel zelf te organiseren, blijkt uit de onlangs gepubliceerde Monitor burgercollectieven. Of het nu gaat om kinderopvang of betaalbaar wonen, bewoners springen in het gat dat de overheid achterlaat. De opkomst van collectieven stelt de gemeente voor scherpe keuzes, denkt hoogleraar Tine de Moor. 

  • Heeft Rotterdam straks nog wel een kunstacademie? Toekomst WdKA onzeker door fusieplannen

    • Kunst en Cultuur

    Hogeschool Rotterdam heeft reorganisatieplannen. Onderdeel daarvan is een mogelijke fusie tussen de Willem de Kooning Academie en het Instituut voor Communicatie en Informatietechnologie. Daarmee verliest de kunstacademie mogelijk haar naam, zelfstandige positie en medewerkers.

  • Staat de ‘deutschfreundliche’ zakenman Van der Mandele niet te veel op een voetstuk in Rotterdam?

    • Wetenschap en onderwijs

    Weggemoffelde geschiedenissen, flinterdunne oorlogsarchieven en onvolledige dossiers staan kritisch onderzoek naar de samenwerking tussen de Rotterdamse zakenman Karel van der Mandele en de Duitse bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog in de weg. Historicus Merel Leeman over het omstreden oorlogsverleden van Van der Mandele, die nog steeds op handen wordt gedragen in Rotterdam.

  • Alle artikelen

De Stadsagenda

  • Van 17 april tot en met 12 juni is Het Aanslag Loket te zien bij moezeum, de derde groepstentoonstelling in moezeum, gecureerd door gastcurator Yusser al Obaidi.

    Venue: moezeum
    Datum:
  • Kunnen we steden zó ontwerpen dat ze structureel minder CO₂ uitstoten? Die vraag stond centraal  tijdens een eerdere editie van Carbon Stories. Inmiddels zijn begin 2026 drie nieuwe studies  verschenen die laten zien hoe sterk stedelijke vorm, mobiliteit en lifestyle samenhangen met CO₂- emissies. De boodschap is duidelijk: de manier waarop we onze steden bouwen maakt verschil.

    Venue: Keilepand
    Datum:
  • Maak het verschil en kom naar de feestelijke veiling van rot•zooi: het slotstuk van een bijzonder traject waarin Rotterdamse young creatives, die geraakt zijn door het toeslagenschandaal hun persoonlijke verhalen omzetten in krachtige kunstwerken.

    Venue: De Kunsthal Rotterdam
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam