Advertentie

VB – vacaturebank – banners – Hardwerkende – klik hier! – 1456×180
Voor de harddenkende Rotterdammer
Vers Beton – Nora Mabrouki – vd Vorm – Header Artikel1 – 2020
Beeld door: beeld: Nora Mabrouki

Dit artikel in minder dan een minuut

  • De familie Van der Vorm investeerde, via vermogensfondsen De Verre Bergen en Droom en Daad, tot nu toe circa 150 miljoen euro in Rotterdam. 
  • Speciaal voor de zeer actieve mecenas heeft de gemeente een complexe overlegstructuur opgetuigd. 
  • Zo adviseren beide stichtingen rechtstreeks aan het college van B en W over hun eigen plannen via de Stuurgroep Filantropie in Rotterdam, waaraan geen andere fondsen deelnemen.  
  • Raadsleden spreken van een “oneerlijk speelveld”. Ze hekelen de exclusieve onderhandelingspositie van de mecenas en de ontransparante wijze waarop het stadsbestuur daarover communiceert. 
  • Ondertussen houdt de familie Van der Vorm alle touwtjes van de stichtingsbesturen stevig in handen, wat vragen oproept over hun onafhankelijkheid. 

Verder lezen?

Word lid van Vers Beton voor €7,50 per maand. De eerste maand lees je gratis!

  1. Dit zei Pijbes onder meer op 8 januari 2020 bij de Rotterdamse commissie Welstand, toen hij zijn plannen voor Fenix II (Landverhuizersmuseum) presenteerde. ↩︎
  2. Zakenblad Quote schat het vermogen van de familie Van der Vorm op circa 7,1 miljard euro (2020), fors minder dan de 9,1 miljard uit 2018. Het zakelijke imperium omvat onder andere belangen in GrandVision (oa. Pearle), Coolblue, baggeraar Boskalis, FD Mediagroep, SBM Offshore en tankopslagbedrijf Vopak. Meer info. ↩︎
  3. Onduidelijk is wie of wat exact de miljoenen op de bankrekeningen van de filantropische stichtingen stort. Is het Martijn van der Vorm, een familiestichting, een van de talloze aan HAL gelieerde bv s, de holding in (belastingparadijs) Curaçao? Vragen hierover aan directeuren Prins en Pijbes bleven onbeantwoord. De familie zelf reageert niet op vragen. Financieel directeur Arie van t Hof van HAL Holding mailt niet terug. De gemeente Rotterdam zegt bij monde van wethouder Van Gils dat er geen reden is te twijfelen aan de herkomst van het geld, maar hij geeft tegelijkertijd toe dat hij niet weet waar het precies vandaan komt. ↩︎
  4. Zinsneden zijn afkomstig uit een ambtelijke notitie voor wethouder Michiel Grauss, ter voorbereiding op zijn overleg met directeur van De Verre Bergen, Roelof Prins. Gesprek vond plaats op 1 oktober 2018. ↩︎
  5. Onderhands houdt in dat de gemeente een uitzondering maakt op de geldende regels voor vastgoedverkopen. Die verlopen bij voorkeur transparant, via een openbare veiling, zoals vastgelegd in de Kadernota Vastgoed. Een onderlinge afspraak tussen gemeente en koper is bijvoorbeeld mogelijk in geval van: stichtingen die met een pand een bijdrage willen leveren aan de (maatschappelijke) ontwikkeling van de stad (o.a. filantropie). De ambtelijke directeur vastgoed kan dit besluiten. Bij wat geldt als gevoelige zaken doen de vastgoedwethouder, Kurvers in dit geval, of het college van B en W dit. ↩︎
  6.  Dit was eveneens aan tafel bij programma DWDD. ↩︎
  7. Naam is bekend bij de hoofdredactie. ↩︎
  8. Uit een notitie van Droom en Daad en De Verre Bergen, verkregen via de Wob. Ter voorbereiding op een werkbezoek van toenmalig wethouder Robert Simons (Leefbaar Rotterdam) op 23 november 2017. ↩︎
  9. Vanaf de start heet dit overlegorgaan Stuurgroep Filantropie in Rotterdam. Later, in september 2019, vindt een naamswijziging plaats. De tafel heet vanaf dan Stuurgroep DenD-SDVB, wat staat voor de ambtelijke afkortingen van beide stichtingen. Nog altijd nemen hieraan geen andere fondsen deel. ↩︎
  10. Dit blijkt uit via de Wob verkregen gemeentelijke correspondentie. ↩︎
  11. De geadresseerden in de mail van Aboutaleb, verkregen via de Wob, zijn door gemeenteambtenaren weggelakt. ↩︎
  12. Binnen de zeven stoelen tellende raad van toezicht is ook sprake van een wisselzetel, die beurtelings gaat naar de familie Van Beuningen en de familie Van der Vorm. Op dit moment is de zetel in handen van de nazaten Van Beuningen, via lid mr. B. Vaandrager. Via de wisselzetel zien de families toe op de kunst die zij in het museum hebben ingebracht. ↩︎
  13. De schilderijen zijn ondergebracht in Stichting Willem van der Vorm, die wordt bestuurd door de familie. Het is een zogeheten huisstichting van het Boijmans, dat Willem van der Vorm in het jaarverslag 2019 omschrijft als: een van de meest loyale begunstigers. Topstukken die het museum in bruikleen heeft, zijn onder ander de Heilige Hieronymus van Van Dyck en Portret van Aletta Adriaensdochter van Rembrandt van Rijn. ↩︎
  14. In gesprek met Vers Beton zegt Boijmans-directeur Sjarel Ex dat het gaat om twee derde van de vijfde verdieping. De Verre Bergen en Droom en Daad hebben volgens hem vooralsnog geen concrete plannen voor de invulling. ↩︎
  15. Naam is bekend bij de hoofdredactie. ↩︎
  16. ANBI staat voor Algemeen Nut Beogende Instelling. In Nederland zijn circa 43.000 stichtingen en verenigingen met dit predicaat, vooral goede doelen. De Belastingdienst heeft slechts circa veertig mensen in dienst om ze te controleren. ↩︎
  17. Stakende stemmen is de situatie dat bij een stemming het aantal voor- en tegenstemmen precies in evenwicht is. ↩︎
  18. Complotdenkers beweren dat het Covid-19-virus door Bill Gates is ontwikkeld vanuit de gedachte de mensheid met een door zijn foundation betaald vaccin te laten injecteren. Dat vaccin zou vervolgens weer een microchip bevatten. Een theorie waarvoor al het bewijs ontbreekt. Meer info ↩︎
  19. Hij stierf kinderloos en liet zijn zakelijke imperium na aan zijn neef Willy van der Vorm, opa van de twee huidige commissarissen van HAL, de neven Martijn en Carel Ole van der Vorm. ↩︎
  20. Scriptie uit 2006 voor de Open Universiteit door Elly de Leeuw-Hilberts: Willem van der Vorm, een boegbeeld belicht. De Leeuw-Hilberts sprak verschillende leden van de familie Van der Vorm, zoals een nicht van oudoom Willem. ↩︎
  21. Omstreden Verleden, Museum Boijmans Van Beuningen en de Tweede Wereldoorlog, uit 2018. ↩︎
  22. In 2017 en 2018 ging het om respectievelijk 407.040 en 318.010 euro. Het gemeentelijke subsidiebedrag is in 2019 verlaagd tot 37.281 euro, blijkt uit de jaarcijfers van de stichting. Lees meer ↩︎
  23. Naast de al genoemde Stichting Collectiegebouw (gevestigd op kantooradres De Verre Bergen), gaat het om het bestuur van Stichting Fonds Bijzondere Noden Rotterdam ↩︎
  24. Naam is bekend bij de hoofdredactie. ↩︎
  25. Het gaat om artikel 2.24 van het Besluit mandaat, volmacht en machtiging Rotterdam 2012. Meer info ↩︎
  26. Het gaat om:
    - Veerlaan 17-19-21 (Fenixloods II)
    - Schiemond 50 (RDM Veerhuis)
    - Keilestraat 39 (Katoenveem)
    - Angelso 80 (tijdelijke locatie basisschool Het Epos)
    - Harkulo 31 (beoogde locatie Het Epos)
    - Meyenhage 411 (idem)
    - Slinge 303 (kavel, idem)
    - Hietkamp 60 (kavel, idem)
    - Larenkamp 31 (kavel, idem)
    - Batavierenstraat 15 (bedrijfsverzamelgebouw met oa The Ocean Cleanup)
    - Schiekade 101 (Stichting Nieuw Thuis Rotterdam)
    ↩︎
  27. Verkregen met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur. ↩︎
  28. Het enige niet-gemeentelijke vastgoed in het rijtje. Pand is eind 2017 voor 2.750.000 euro door Droom en Daad aangekocht. Verkopende partij was energieleverancier Greenchoice. ↩︎
  29. De voormalige bovengrondse spoorlijn was in handen van ProRail en woningcorporaties Vestia en Havensteder. In 2019 werd de Hofbogen verkocht aan ontwikkelaar Dudok Groep uit Dordrecht. Pijbes had tijdens het verkoopproces nauw contact met ambtenaren en burgemeester Aboutaleb, blijkt uit correspondentie in handen van Vers Beton. ↩︎
  30. Het bestuur van de stichting, eind 2015 opgericht, bestaat uit drie leden: twee worden aangewezen door het college van B en W, de derde door De Verre Bergen, staat in de akte van oprichting. De gemeente is voorzitter, Roelof Prins vertegenwoordigt de belangen van mecenas Van der Vorm. De stichting richt zich naast het organiseren van kunst-, cultuur- en onderwijsactiviteiten voor de inwoners van Rotterdam op de exploitatie, huur en verhuur van de depotvoorziening voor het Boijmans. ↩︎
  31. In november 2018 stapte ze uit het bestuur, blijkt uit gegevens van het handelsregister. ↩︎
  32. Officieel zijn de woningen in handen van Stichting HAL Wonen. Deze stichting is opgericht door HAL Investments 2 bv, wat valt onder beursfonds HAL Holding nv. De meerderheid van de aandelen van dit fonds is in handen van de familie Van der Vorm. ↩︎
  33. In de Kadernota Vastgoed staat hierover: Bij afwijking van de algemene verkoopvoorwaarden (...) is expliciete besluitvorming door de directeur die bij het cluster Stadsontwikkeling over vastgoed gaat, en bij bestuurlijk gevoelige zaken een besluit van de wethouder of eventueel college noodzakelijk. Dit laatste gebeurt bijvoorbeeld bij een onderhandse verkoop aan andere partijen dan zittende huurders. Denk hierbij bijvoorbeeld aan stichtingen die met een pand een bijdrage willen leveren aan de (maatschappelijke) ontwikkeling van de stad (o.a. filantropie)." ↩︎
  34. Bij de technische sessie op een kantoor van De Verre Bergen aan de Batavierenstraat waren behalve raadsleden van Nida, CU/SGP, CDA, GroenLinks, Leefbaar Rotterdam. D66, PvdD, 50Plus, SP en VVD vertegenwoordigers van de gemeente (5), Droom en Daad (2), De Verre Bergen (2), het Job Dura Fonds (2), de Vereniging Rotterdamse Fondsen (2) en onderzoekers (2) aanwezig. ↩︎
Filantroop Van der Vorm
Portret-MG-2014-tumbnail

Maurice Geluk

Chef onderzoeksredactie

Werkte in 2019 en 2020 bij Vers Beton als chef van de onderzoeksredactie. Schreef over particuliere woningbeleggers, repressief nachthorecabeleid en filantroop Van der Vorm. 

Profiel-pagina
foto

Nora Mabrouki

Illustrator

Nora Mabrouki is een grafisch illustrator die woont en werkt vanuit haar huis in Rotterdam.
Met haar illustraties probeert ze te ontsnappen aan de realiteit en verdwaalt ze samen met de kijker naar een ongrijpbare en vaak dromerige wereld.

Profiel-pagina