Advertentie

VB – vacaturebank – banners – Hardwerkende – klik hier! – 1456×180
Voor de harddenkende Rotterdammer
Vers Beton – Daan Timmer – Opinie Samenleving – 2021
Beeld door: beeld: Daan Timmer

Artikel 7 van de Gemeentewet: “De (gemeente)raad vertegenwoordigt de gehele bevolking van de gemeente.” Na gisteravond weet elke Rotterdammer dat dit één van de grootste leugens is van de lokale democratie.

Rotterdam heeft gisteren namelijk een nieuw democratisch dieptepunt bereikt. Van de kleine 516.986 stadsgenoten die een stempas voor de gemeenteraadsverkiezingen door de brievenbus kregen, zijn amper 200.000 daadwerkelijk gaan stemmen. Een beschamend opkomstpercentage van 38.9 procent vormt het ‘mandaat’ waar de nieuw verkozen gemeenteraad het mee zal moeten doen.

Voor wie kijkt naar de verschillen in opkomst tussen wijken is het niet moeilijk om een begin van een verklaring voor het massale thuisblijven te zien. Waar Hillegersberg met een opkomst van 57 procent ruim boven het gemeentelijke gemiddelde zat, leverde in Carnisse bijvoorbeeld maar 18 procent een stembiljet in. Toch wil ik hier niet gissen naar de beweegredenen van de thuisblijvers. Die zijn veel te complex, te veelzijdig en vaak ook te onzichtbaar om een dag na de verkiezingsuitslag te bespreken.

Feit blijft dat in Rotterdam een gigantisch democratisch tekort opdoemt. En zelfs dat verbijsterend lage opkomstpercentage verbloemt nog wat de echte politieke realiteit nu is. Zet namelijk de 200.000 Rotterdammers die deze week hun stem hebben uitgebracht tegenover de complete stadsbevolking, en je ziet dat nog geen één derde(!) van de stadsbewoners de komende vier jaar vertegenwoordigd wordt in de lokale politiek.

Wat zegt dat over de positie van ‘onze’ nieuwe volksvertegenwoordigers? Met deze opkomstcijfers kan je moeilijk stellen dat deze verkiezingen een duidelijke uitdrukking waren van de volkswil van onze stad. Ongeacht wat Artikel 7 van de Gemeentewet wil beweren, zal de gemeenteraad die volgende week wordt geïnstalleerd op geen enkele wijze een vertegenwoordiging van de stadsbewoners van Rotterdam vormen.

Zijn de nieuw verkozen raadsleden dan überhaupt wel in staat om legitieme keuzes over onze stad te maken? Voor mij is het ongemakkelijke antwoord op die vraag een volmondig ‘nee’. Met deze opkomst heeft de gemeenteraad wat mij betreft niet het recht gekregen te spreken namens de stad, laat staan om keuzes te maken voor Rotterdam.

Hoe dan ook zullen die politieke keuzes gemaakt moeten worden. Een te lage opkomst neemt niet weg dat Rotterdam rap van de fossiele brandstoffen af moet stappen. Dat we een huizencrisis te bezweren hebben. Dat een grove meerderheid van de Rotterdamse vrouwen en LHBTI-ers zich nog elke nacht onveilig voelt op straat.

Dat maakt het des te interessanter om te zien hoe de gemeenteraad om zal gaan met het ‘mandaat’ – of het gebrek daaraan – dat zij van de kiezer heeft gekregen. Alleen met een bredere, meer diverse en bovenal meer representatieve groep Rotterdammers die zich mengt in besluitvorming, kunnen we de legitimiteit terugpakken die de gemeenteraad anders de komende vier jaar zal missen.

En dan heb ik het niet over het simpelweg opvoeren van het aantal inspraakavonden, adviesclubjes en enquêtes. Ik wil de nieuwe raadsleden vragen om het lef te hebben om besliskracht te geven aan gelote burgerberaden.

Het principe achter deze burgerberaden is dat je niet verkozen politici, maar een willekeurig gekozen groep burgers politieke keuzes laat maken, na overleg met elkaar en met (ervarings)deskundigen. Wanneer je uit de gehele Rotterdamse bevolking een willekeurige groep mensen kiest, zal deze groep (en dus ook hun politieke mening) via de wetten van de statistiek automatisch representatief zijn voor de hele bevolking. Een willekeurig gekozen groep Rotterdammers heeft daardoor meer democratische legitimiteit dan onze verkozen gemeenteraad.

Deze opzet heeft in Europa al tot grote successen geleid. In het conservatieve Ierland heeft een burgerberaad abortus gelegaliseerd, en in IJsland heeft een burgerberaad zelfs de hele grondwet herschreven. Een aantal partijen wil nu een geloot burgerberaad inzetten om nieuw Rotterdams klimaatbeleid op te stellen.

Maar waarom zou je daar stoppen? Ook als het gaat om de huizenmarkt, de Rotterdamwet en Feyenoord City zal een burgerberaad beter gelegitimeerde keuzes kunnen maken dan de nieuwe gemeenteraad. Wie echt durft, laat volgend jaar zelfs de hele begroting opstellen door een gelote groep Rotterdammers.

Tot op deze hoogte politieke macht ‘teruggeven’ aan de stad gaat politieke moed vergen van raadsleden. Maar een raadslid dat met dit mandaat denkt keuzes te kunnen maken voor heel Rotterdam, is arrogant. Wie het politieke vertrouwen van de kiezer wil winnen, moet namelijk ook bereid zijn dat vertrouwen terug te geven.

Je kunt deze banner wegklikken!

... maar je kunt ook lid worden van Vers Beton voor € 7,50 per maand. De eerste maand lees je gratis.

Nee, ik lees eerst het stuk verder

DSC_4272-2

Jelrik Westra

Jelrik Westra is derdejaars student Bestuurskunde aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Hij staat op de Rotterdamse lijst voor D66 maar schrijft op persoonlijke titel.

Profiel-pagina
daan_timmer

Daan Timmer

Illustrator

Daan Timmer, 28 jaar, is al van kleins af aan bezig met illustratie en ontwerp. Sinds hij in 2015 afstudeerde aan de WDKA werkt hij als grafisch ontwerper. Daarnaast timmert hij ook hard aan de weg als freelance illustrator en heeft een eindeloze fascinatie voor gezichten en de verhalen die erachter schuilgaan. Deze verhalen spelen samen met zijn eigen rijke achtergrond een grote rol in zijn werk.

Profiel-pagina
Lees één reactie
  1. Profielbeeld van lot mertens
    lot mertens

    Dank Jelrik, voor je heldere pleidooi voor de kracht van loting en de inzet van een burgerberaad/burgerpanel. Er zijn zoveel stemmen in de stad van zoveel verschillende mensen. Met het organiseren van verkiezingen horen we deze stemmen alleen niet. De legitimiteit van het gekozen stadsbestuur neemt alsmaar af. Net als het vertrouwen overigens. Je zou zeggen: het moet dus anders. Ik doe mee.

Om te reageren moet je ingelogd zijn. Inloggen kan je hier. Als je nog geen account hebt meld je nu aan als supporter of maak hier een gratis reageerdersaccount aan.