Ga naar de inhoud

Hoe Rotterdam zich al ver vóór Richard Florida richtte op een kapitaalkrachtige doelgroep — betaald artikel

Dit artikel is voorzien van een blokkade in verband met betaalde toegang, waardoor een gedeelte van de inhoud pas leesbaar is wanneer je bent ingelogd en beschikt over een geldig abonnement.

Wat wij vandaag de dag gentrificatie noemen is helemaal geen nieuw fenomeen, maar een beleidsvorm die in Rotterdam al bijna veertig jaar hoog in het vaandel staat, beschrijft onderzoeker Elin de Baan.

Vers Beton – Robin van Wijk – Gentrificatie – 2022

“Gaat het u goed? Rotterdam groeit. Onze stad bouwt oogverblindend. In hoogte, in omvang en in schoonheid. Het gemeentebestuur bruist van nieuwe ideeën, neemt nieuwe initiatieven om groei en bloei van de stad te bevorderen. Als het beter gaat met Rotterdam, moet het ook beter gaan met alle Rotterdammers. Vandaar de vraag: Gaat het ú goed?”

Het hadden de trotse woorden van burgemeester Aboutaleb kunnen zijn. De gebouwen schieten immers de grond uit en het stadsbestuur schuwt nieuwe initiatieven niet om de aantrekkingskracht van de stad te vergroten. Toch dateert dit citaat, het begin van een open brief die in meerdere kranten gepubliceerd werd, uit januari 1989. Het zijn de woorden van oud-burgemeester Bram Peper (PvdA, 1982-1998), en er valt duidelijk uit op te maken dat hij trots was op de nieuwe koers die het Rotterdamse stadsbestuur was ingeslagen. De vraag waar Peper mee afsluit, is vooral de vraag die onze aandacht verdient, zowel toen, als nu: hoe vergaat het ons eigenlijk, Rotterdammers? 

Want de basis voor de ‘hippe’ stad zoals we haar vandaag de dag kennen, en het beleid dat vandaag de dag gevoerd wordt, is in de jaren ‘80 gelegd. In deze periode begon het stadsbestuur zich actief in te spannen om van Rotterdam een aantrekkelijke stad te maken en kapitaalkrachtige burgers en bedrijven naar de stad te halen. 

Wat wij vandaag de dag ‘gentrificatie’ noemen is dan ook helemaal geen nieuw fenomeen, maar een beleidsvorm die al bijna veertig jaar hoog in het vaandel staat in Rotterdam. Wie de oorsprong van dit beleid wil begrijpen zal daarom veel dieper moeten graven dan de huidige Woonvisie. Dit gaat terug naar de periode vóórdat iemand ooit van de invloedrijke boeken van Richard Florida had gehoord en het woord gentrificatie alleen nog in wetenschappelijke kringen werd gebruikt. 

Gerelateerde inhoud

Steun onafhankelijke journalistiek

Als abonnee van Vers Beton kun je alle artikelen onbeperkt lezen en delen met je eigen netwerk. Je bent al lid vanaf € 7,50 per maand, de eerste maand lees je gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • Is er nog wel plek voor ons op Zuid? Feijenoord door de ogen van drie generaties

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    Merve Boyuk (32) schreef haar masterscriptie over het verhaal van Feijenoord aan de hand van drie generaties in haar familie die de wijk langzaam hebben zien veranderen, verloederen en gentrificeren. Ze pleit voor stedenbouw op basis van de ervaringen van de bewoners die er al zijn, in plaats van de inkomens van de bewoners die de gemeente wenst. 

  • Studio ACTE bouwde een ‘materialenwerf’ van zeil, bouwafval en aanlegpalen: ‘We moeten naar een architectuur van overblijfselen’

    • Architectuur: de Nieuwe Lichting

    Voor de Architectuur Maand – thema: circulariteit – ontwierp Studio ACTE een ‘materialenwerf’: een gebouw waar uit sloop ‘geoogst’ bouwmaterieel kan worden opgeslagen om later hergebruikt te worden. “We zijn hergebruiken verleerd”, zegt partner Estelle Barriol in gesprek met Oscar Vaessen.

  • De Huidenclub kon blijven – als SKAR niet (weer) was afgetroefd door het grote geld

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    De betaalbare ateliers van de Huidenclub hadden bewaard kunnen blijven, als het SKAR gelukt was om Diepeveen te kopen. Helaas: investeerders konden het geld wél meteen op tafel leggen. Creatieven zijn steeds afhankelijker van SKAR, terwijl het de stichting nauwelijks nog lukt om panden te kopen. Het tweede deel van een tweeluik over ateliers, gentrificatie en grote vastgoedbelangen.

  • Alle artikelen

De Stadsagenda

  • Is there a right way to rebel? How do we push back at a time when extreme views are becoming commonplace and democracies are under attack? What can we do when we face a moral dilemma and are uncertain how to act?

    Venue: Arminius
    Datum:
  • Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam onderzoekt de economie van morgen in rauw industrieel hart van Rotterdam-Zuid. IABR is van 18 september tot en met 29 november te zien in de Piekfabriek.

    Venue: Piekfabriek
    Datum:
  • Elke wijk heeft er meer dan een. Misschien loop je er elke dag voorbij! Van 18 t/m 21 juni laat Heilige Huisjes Rotterdam zien wat er achter de deuren van gebedshuizen gebeurt.

    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam

  • Als geen ander weet jij dat eenzaamheid onder ouderen in Rotterdam groot is en je vindt het belangrijk om hier iets aan te doen. Jij wilt daar met ons het verschil in maken en vrijwilligers motiveren om zich in te zetten voor een ander. Dan ben jij wellicht de consulent die wij zoeken!

  • Performancecollectief URLAND in Rotterdam zoekt een Junior Marketeer voor 1 dag per week (0,2 fte) per 16 juli 2026

  • Studio de Bakkerij is een culturele huiskamer midden in Rotterdam Noord. Als directeur ben je verantwoordelijk voor de artistieke koers, maatschappelijke positionering, strategische ontwikkeling en zakelijke gezondheid van Studio de Bakkerij.

  • Bekijk alle vacatures