Advertentie

VB – vacaturebank – banners – Hardwerkende – klik hier! – 1456×180
Voor de harddenkende Rotterdammer
Vers Beton – Nina Fernande – Talk of the Town – oranje – 2022
Beeld door: beeld: Nina Fernande

“Bijen houden van de stad”, zegt imker John Hoogendoorn. “Er is veel meer biodiversiteit in de stad dan op het platteland. Daar heerst de monocultuur van de landbouw, er zijn nauwelijks nog bloemen en bestrijdingsmiddelen vernietigen de bijen.” Met tien andere mensen had ik me gemeld voor een wandeling langs bijenkasten in Arboretum Trompenburg, de botanische tuin in Kralingen. Noem het een bescheiden daad van verzet.

Want drie weken eerder was ik verzeild geraakt in een demonstratie van Extinction Rebellion op het Weena. De slagader van de stad werd feestelijk in bezit genomen door jongeren die met veel tamtam, vlaggen en performances aandacht vroegen voor de klimaatcrisis en de uitputting van de aarde. De optocht werd voorafgegaan door een dodenmars van een tiental in het rood geklede figuren. Jonge activisten gingen in gesprek met voorbijgangers. Ook met mij. Ik vond deze vorm van protest een verademing. Discussiëren op straat. 

Een Oost-Europese studente sprak haar zorgen uit over de drastisch in omvang afgenomen insectenpopulaties. Ze wees op het belang van World Bee Day – Wereld Bijendag. In 2018 slaagde Slovenië erin de Verenigde Naties te overtuigen van de noodzaak van zo’n dag. Het land heeft een geweldige traditie waar het bijenteelt betreft, sinds pionier Anton Janša in 1766 de eerste imkerschool in Europa opende. 20 mei geldt daar voortaan als de dag waarop overheden, bedrijven en burgers wereldwijd worden aangespoord activiteiten te ontplooien die de habitat van bijen en andere bestuivers kunnen verbeteren. Eenmaal thuis keek ik in de Rotterdamse stadsagenda. En verdomd: in het kader van World Bee Day had er een wandeling met een imker op het programma gestaan. Maar vanwege het slechte weer was het evenement uitgesteld naar 12 juni.

En zo meldde ik me afgelopen zondag in het Arboretum. Ik had vooral oudere luisteraars van het radioprogramma Vroege Vogels verwacht, maar het gezelschap bleek aanzienlijk jonger en diverser. Onze imker, John, bleek een gedreven verteller met vijftig jaar ervaring in de bijenteelt. Met veel liefde vertelde hij over zijn ‘beesten’. Waar ze hun nectar halen. Hoe ver ze vliegen. Hoe verkenners geschikte bloemen vinden. Hoe ze communiceren. Welke rol de koningin, de darren en de werksters vervullen. 

John laat ons honing proeven. Eerst uit potjes en later bij de kasten mogen we de lekkernij direct uit de honingraat lepelen. Onze bijenhouder is gespecialiseerd in de ‘buckfast’, een uit Engeland afkomstige hybride honingbij. Dankzij slimme kruisingen met ondersoorten van de Europese honingbij werd deze variant geselecteerd kenmerken die voordelig zijn voor de imker: de honingopbrengst is groot en het karakter van het diertje is zachtaardig. 

De buckfast blijkt een succesnummer – een ‘McDonalds-bij’, noemt ecoloog Koos Biesmeijer deze bestuiver, want hij eet zo’n beetje alles en arriveert in enorme aantallen. En dat is nou juist het probleem. Er zijn veel te veel honingbijen in de stad, zei Biesmeijer onlangs tegen het NOS-Journaal. Wilde bijen speuren naar dezelfde voedselbronnen, maar hebben weinig kans tegen die overmacht: “Het aantal bijenkasten in onze steden moet fors omlaag. Honingbijen hebben niets met biodiversiteit te maken.”

Ik vraag John naar die kritiek. “Onzin”, zegt hij. “Onderzoek toont juist aan dat er steeds meer wilde bijen in de stad leven. Het is het landbouwgif dat wilde bijen bedreigt en naar de stad dirigeert.” Hij neemt ons mee naar de waterkant, een steenworp verderop in de tuin. “Moet je zien hoeveel bloemen hier bloeien! Als je maar niet zo vaak maait”. 

Steden zouden dus veel minder moeten maaien, vindt John. Laat de boel een beetje verwilderen. En zaai meer bloemen waar de bijen van houden. Hij wijst op het succes van Honey Highway, een landelijk initiatief dat bloemen plant in bermen, op dijken, bedrijventerreinen en braakliggende percelen. Zo moet de habitat van de wilde bij worden verbeterd. In luttele jaren tijd heeft het project ruim vijfhonderd kilometer bloemenveld gerealiseerd. Dagelijks fiets ik langs zo’n strook, aan de Burgemeester Van Walsumweg. Een lust voor het oog. 

“Jullie hebben allemaal een tuin?”, vraagt de imker retorisch. Iedereen knikt (al twijfel ik of het minuscule plaatsje achter mijn huis het predicaat tuin verdient). Uit zijn tas diept hij zakjes met zaadkorrels op. Ik krijg komkommerkruid en korenbloem. “Meer bloemen”, zegt hij. “Dat is goed voor de bij en voor ons.”

Als ik naar huis fiets besluit ik de zaden in de aarde van de Oostzeedijk te duwen. Je moet toch ergens beginnen.  

Meer Talk of the town lezen?

Klik hier

Je kunt deze banner wegklikken!

... maar je kunt ook lid worden van Vers Beton voor €7,50 per maand. De eerste maand lees je gratis.

Nee, ik lees eerst het stuk verder

Siebe Thissen

Siebe Thissen

Siebe Thissen is historicus. Hij schreef een aantal boeken over stadscultuur, waaronder Mooi van ver. Muurschilderingen in Rotterdam (2007) en Beelden. Stadsverfraaiing in Rotterdam sinds 1940 (2016). Onlangs verscheen van zijn hand De Jongen die van De Hef dook (2021).

Profiel-pagina
05_Nina Fernande_integratie

Nina Fernande

Illustrator

Nina Fernande (1987) is een illustrator. Ze woont en werkt in Rotterdam. Als ze niet aan Franstalige chansons werkt, kleurt, faxt en streept ze simpele maar krachtige platen. Ze typeert haar werk als cartoonesk zonder het grafische element te verliezen.

Profiel-pagina
Lees één reactie
  1. Profielbeeld van viola schaaff
    viola schaaff

    hoi,
    als het gaat om een bijenlint ( Honey Highway) en minder/effectief maaien is het misschien leuk om eens met Karin Padmos te babbelen. Zij is enorm actief op dit gebied en probeert als jaren tot een gezond maaibeleid bij de gemeente te komen.

Om te reageren moet je ingelogd zijn. Inloggen kan je hier. Als je nog geen account hebt meld je nu aan als supporter of maak hier een gratis reageerdersaccount aan.