Ga naar de inhoud

Het Weense woonmodel: “Wonen als de rijken, voor iedereen”

“De Nederlandse ziekte.” Zo noemen ze in Wenen problematisch woonbeleid. Vergeleken met de blakende sociale huursector in de Oostenrijkse hoofdstad, is ons woonbeleid op sterven na dood. In Wenen wil iedereen een sociale huurwoning. “We willen hier nooit meer weg.”

Reportage

Woonpark Alterlaa
Foto: Nigel van Schaik

In het zuiden van de Oostenrijkse hoofdstad Wenen ligt het iconische Wohnpark Alterlaa. Het is een verticaal dorp met 10.000 inwoners, een winkelcentrum, sporthallen, scholen, sauna’s, kerken, een theater, een wandelpark en op het dak van elke flat een groot zwembad. De aanleg van het woonproject Alterlaa (spreek uit: Alt-Erlaa), het magnum opus van architect Harry Glück, begon in 1975 op basis van de nieuwste architectonische en socialistische trends. Glück’s motto: “Wonen als de rijken, voor iedereen”.

De stigmatisering van mensen met een sociale huurwoning kennen we hier niet

Vergelijkbare grootschalige sociale wooncomplexen, zoals de Bijlmermeer in Nederland, schoten in heel Europa als paddenstoelen uit de grond. De utopische beloftes van het nieuwe wonen werden meestal niet waargemaakt: veel complexen verloren hun aantrekkingskracht snel, werden niet goed onderhouden en veranderden in moderne ghetto’s. 

Maar niet in Wenen: Harry Glück’s droom kwam uit, en bijna veertig jaar later ligt Alterlaa er nog piekfijn bij. In het jaarlijkse tevredenheidsonderzoek geeft zo’n 95% van de bewoners aan er gelukkig te zijn. De appartementen zijn ruim, betaalbaar, beschikbaar en de voorzieningen onovertroffen.

Still uit de film 27 Storeys over Alterlaa. Filmmaker: Bianca Gleissinger

Het succes van Alterlaa is geen toeval, maar het gevolg van het inmiddels befaamde Weense woonbeleid. De ‘meest leefbare stad ter wereld’ voert al meer dan honderd jaar een consequente sociale woonpolitiek. De stad ziet huisvesting als een basisvoorziening en probeert elke Wener een betaalbaar huis te bieden. Het is een van de snelst groeiende hoofdsteden van Europa, maar de gereguleerde huursector groeit ook sinds de financiële crisis gestaag met de bevolking mee. Je kunt het met de Nederlandse woonimpasse in je achterhoofd bijna niet voorstellen.

Vorig jaar keerde een delegatie uit de Rotterdamse gemeenteraad diep onder de indruk terug van een bezoek aan de Oostenrijkse hoofdstad. De gemiddelde Wener peinst er niet over een huis aan te schaffen. Die wil sociale huur: de beste woningen voor de laagste prijs. Hoe doen de Oostenrijkers dat?

Gerelateerde inhoud

Wil je dit soort artikelen blijven lezen?

Vers Beton kan niet bestaan zonder haar leden. Lees onbeperkt artikelen op Vers Beton voor € 7,50 per maand, de eerste maand is gratis.

Misschien vind je dit ook interessant

  • Is Rotterdam nog een ‘bouwende stad’? En voor wie bouwt ze dan?

    • Vers Beton

    Teun van den Ende doet onderzoek naar stedelijke ontwikkeling, architectuur en woonbeleid in Rotterdam. Hij licht tegels onder woontorens, spreekt wethouders, vastgoedbazen en bewoners. En vraagt zich af: voor wie bouwen we eigenlijk? Bij Vers Beton is hij onderzoeksjournalist Bouwende stad.

  • Gaat Rotterdam eindelijk wat aan de woningnood doen? 9 vragen over de Woonvisie

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    De nieuwe Woonvisie gaat over het Rotterdamse woonbeleid tot 2040, met daarin acties voor de komende vijf jaar. Voor de gemeente een uitgelezen kans om iets aan de wooncrisis te doen. Gaat dat ook echt gebeuren? Woonexpert Teun van den Ende zocht het uit.

  • Fietsend heen, slapen in een bunker, metro terug: wordt Hoek van Holland het Bloemendaal van Rotterdam?

    • Architectuur en stedelijke ontwikkeling

    Het landschap tussen het dorp Hoek van Holland en de kust werd lang aan haar lot overgelaten, maar ondergaat nu geleidelijk een metamorfose. Tegenwoordig vind je in de kustzone hippe restaurantjes, cafés en – verscholen in het duin – een vakantiewoning in een Duitse oorlogsbunker. Vers Beton nam een kijkje.

  • Alle artikelen

De agenda die je aan het denken zet

  • In dit avondprogramma bespreken we hoe het mondiale voedselsysteem zich manifesteert, welke rol Nederland daarin speelt, hoe kwetsbaar het is en of de grenzen ervan inmiddels bereikt zijn?

    Venue: Keilepand
    Datum:
  • Kom naar de EUR Sustainability Summit 2024 op 16 en 17 mei aan de Erasmus Universiteit! Laten we samen nadenken over de rol van universiteiten in het bevorderen van een rechtvaardige en duurzame samenleving. We zullen ook een beweging voor samenwerking binnen de Nederlandse academische gemeenschap aanmoedigen.

    Venue: Erasmus Woudestein Campus
    Datum:
  • TMC Holanda is op zoek naar hét zangtalent van Nederland. En jij kan hierbij zijn! 

    Venue: Theater Zuidplein
    Datum:
  • Bekijk de agenda

De leukste vacatures in en om Rotterdam