Studio Stadmaken
Natúúrlijk moet de publieke ruimte een plek voor iedereen zijn, maar in de praktijk merken we er maar weinig van. De kennis is er, de uitvoering niet. Na de moord op 17-jarige Lisa barstte het debat over veiligheid van de openbare ruimte weer los. Ook in de talkshow Studio Stadmaken. Journalist Tara Lewis bespreekt het tijdens de talkshow Studio Stadmaken met onderzoekers Krista Schram en Eva James.
In Rotterdam liepen in september duizenden mensen mee in de wekelijkse mars tegen femicide. De gemeenteraad nam diezelfde maand unaniem een motie aan om de veiligheid van vrouwen in de buitenruimte te vergroten. Waarom voelen veel vrouwen zich niet veilig op de Rotterdamse straten? Die vraag stelt journalist Tara Lewis op het Stadmakerscongres aan Krista Schram, die aan de Hogeschool Rotterdam onderzoek doet naar de veiligheidsbeleving in Rotterdamse wijken. Er zit een historische reden achter, antwoordt zij. Vrouwen bleven vroeger thuis, mannen gingen naar buiten om te werken en vertier te zoeken..
Een goed voorbeeld van veiligheidsbeleving is het ov-knooppunt op het Zuidplein. Het is er donker, je kan niet overal zien waar je naartoe gaat en RET-medewerkers zijn er maar tot 19.00 uur. De bankjes op het plein zelf nodigen veel jonge vrouwen niet uit om op plaats te nemen – iedereen kan zomaar naast je komen zitten en langs je lopen. Schram: “Een van de belangrijkste redenen dat mensen – met name vrouwen – zich onveilig voelen op straat, is de afwezigheid van anderen.” Ogen op straat zijn dus belangrijk.
Vrouwelijk perspectief
Ontwerper en onderzoeker Eva James gaat nog een stap verder: veiligheid is de basis, dat vrouwen zich thuis voelen in de openbare ruimte is net zo belangrijk. “We kijken niet naar infrastructuur vanuit een vrouwelijk perspectief”, legt ze uit. “Hoe fietst een vrouw ‘s nachts naar huis?”
“Straten zijn onbewust gebouwd voor witte, fitte mannen”, zegt James. Tijdens het ontwerpen rekening houden met vrouwen is ook rekening houden met bijvoorbeeld mensen uit de queer community of mensen met een beperking, “omdat vrouwen nu eenmaal vaak met anderen over straat gaan.”
Laaghangend fruit
Ontwerp en inrichting van de stad doen er dus toe, maar op beleidsniveau wordt er weinig rekening mee gehouden. Tenminste, in Nederland. “Zweden, Spanje, Oostenrijk,” somt Schram op, “het zijn allemaal landen die het vrouwelijk perspectief wel toepassen in hun stadsontwerp.” In Zweden zitten medewerkers van gendergelijkheidsbureaus in de kamer naast de burgemeester. “Zij hebben het mandaat om bij iedere ambtenaar aan te kloppen en te vragen of ze wel aan vrouwen hebben gedacht”, voegt James toe.
Maar er is ook laaghangend fruit: fijne verlichting, goed zicht, een goed onderhouden openbare ruimte, zitjes met rugdekking: het zijn allemaal kleine aanpassingen die vrouwen zich meer welkom laten voelen. “Het hoeft niet heel ingrijpend te zijn,” vindt James, “en ook niet heel duur. We moeten gewoon leren met een andere bril te kijken.”
Studio Stadmaken, met Tara Lewis, Krista Schram en Eva James, is hieronder terug te kijken.
Over Studio Stadmaken
In Studio Stadmaken worden thema’s van het Stadmakerscongres verbonden aan de actualiteit van de stad. Dit is een onafhankelijke co-productie van OPEN Rotterdam en Vers Beton, mogelijk gemaakt door AIR.
Lees onze nieuwsbrief!
Blijf op de hoogte met onze nieuwsbrieven. Ga voor een wekelijks overzicht of krijg een maandelijkse blik achter de schermen van je favoriete redacteur.
Nog geen reactie — begin de discussie!